Su gelir akar gider/Turnalar kalkar gider/Bu dünya bir aynadır/Her gelen bakar gider./ (Azerbaycan)

Allah yarattığı kulu aç bırakmaz. Rızkı veren de alan da Hüda’dır. Yolcu hancıya değil, Mevla’ya güvenerek yola çıkar hem. Dağ ne kadar ulu olsa da bir kenarından mutlaka geçit verir. Yalan dünyada makam ya da varlığına güvenerek kasılanlar, bilmelidirler ki bu handan nice sultanlarla sayısız parababaları gelip geçmiştir. En önemlisi hayır dua ile anılmaktır, hoş seda bırakabilmektir geride. Ömür denen binit alınabilseydi eğer, Can’cıyla pazarlık edenlerden geçilmez, servetler sebil edilirdi.

”Kimi altın satar, kimi bal yutar/Kimi parmağını yalamış gider” diyen Âşık Mahsuni Şerif, varsıl bencillerle, yoksul cömertlerin çarkını ne güzel ifadelemiştir. Unutulmasın ki er geç, haklı, haksızdan alacağını isteyecektir. Âlemlik düşünüp mizan terazisini aklından tümüyle silenler, gün gelip ilahi adaletin yakalarına yapışacağını hesap etsinler bizahmet!

Bir de başkasının geçimi hakkında lüzumsuzca kafa yoracaklarına,“her dağın kendine göre kışı olur” sözünü dilin imbiğinden damlatsınlar ki kişiler incinmesin, değil mi ya! Gurur ve kibir başlarının en büyük belasıdır böylelerinin. Sahipsizlerin Sahibi, zalimlerle- nekeslere fırsat verip onları sınarmış. İşkembeyi kübradan atanlarla, gönlü cüzdanına bağlılar, hatada ısrara devam ederler her nedense. Bırak komşusunu, aynı memeden süt emdiği kardeşine şefkat beslemeyenlere bunları anlatmak deveye hendek atlatmakla eştir. Sanki şimdiye dek akşam ekmeğinizi teminlemişlerdir.

E-ee taşı uzaktan denk getirmek çok zordur, onun için taş, hep yakından gelir ve öylelikle isabet kaydeder!

Bu bağlamda vicdan denen meziyet her kula verilmemiştir, Allah, taşıyabileceklere nasip etmiştir bu ulviyeti. Ayrıca menfaatin olduğu yerde merhamet de yoktur. Rahim ve Rahman yaratıcı nelere kadir değildir ki? Kimine Eyüp sabrı, kimisine Nemrut hırsı yükleyerek imtihana çeker. Doğumdan ölüme dek tedrisat yaptığımız iki kapılı şu mektepten dersimizi ezberleyerek mezun olmaya çalışmalıyız. Pembe düşlerden uyandığımızda “eyvah!” demenin faydasızlığını da bilmeliyiz.

         Anadolu’da sofra tahtasının altına yayılan ya da un elerken serilen beze ita denir. Bizim Avni biraz çakırkeyif olarak eve varır. Rahmetli validesi yufka ekmek için hazırlıktadır. Hal hatırın ardından annesinin karın ağrısı çektiğini ve alınan hapların faydalı olmadığını öğrenen Avni; “ana bende bir şurup var, yalnız biraz kokar, burnunu sıkarak iç, hemencecik geçer,” diyerek susuz rakıyı emektara uzatır. Kadıncağız sancılarından kurtulmak adına tası bir dikişte içer. Yarım saat kadar sonra unu itanın dışına elemeye başlar, çünkü kafayı bulmuştur. Bunu fark eden muzip oğlan, gülerek “kurban olduğum unu bezin dışına eliyorsun” deyince, annesi alkolün kandaki gevşekliğine kapılıp;   

 “yavrum, gayrı anana her yer ita” diyerek savurmasını sürdürür.

         Kısacası yiğitlik, varlık sarhoşluğuna kapılıp her yeri ita sanmamaktır!

Gardaş

Nefsine hâkim ol yüksekten bakma

Yaratan katında hoş olmaz gardaş

Vermeden ekmeği başına kakma

Gönülsüz lokmadan aş olmaz gardaş

Sevgide cömert ol zulümde cimri

Böyledir bilesin Allah’ın emri

Gururla bezeme emanet ömrü

Ayaklar olmadan baş olmaz gardaş

Kaşıkla verip de kepçeyle çalma

Hakkına razı ol kul hakkı alma

Minneti bekleyip kusura kalma

Duvarda heliksiz taş olmaz gardaş

Dağların kuşlara inadı yoktur

Sürünür yılanın kanadı yoktur

Kimsenin yarına senedi yoktur

Habersiz gelmeyen kış olmaz gardaş

Kazan taşar yanan ocak söner ha

Baykuş gelip sarayına konar ha

Verir alır Mevla’m kulu sınar ha

Başlara gelmedik iş olmaz gardaş

Atmadan adımı önünü düşün

Beklerken yarını dününü düşün

Vururken mazluma sonunu düşün

Kanadı kırıktan kuş olmaz gardaş

Sararken yarayı akıtma kanı

Kısmete sebep ol kesme imkânı

Hizmete seferber eyle Özcan’ı

Bilesin sonumuz boş olmaz gardaş